Mạch Sống Online
· Truyền Thông Mạch Sống
· Trang Nhà BPSOS
· Chống Nạn Buôn Người


Chuyên Mục

:: HĂY CỨU CỒN DẦU
:: Đ̉I TÀI SẢN
:: NGÀY VẬN ĐỘNG CHO VN

40 Năm Tị Nạn
An Toàn Lao Động
Bạo Hành Gia Đ́nh
Chống Nạn Buôn Người
Chủ Quyền Quốc Gia
Cứu Trợ Thiên Tai
Di Dân & Nhập Tịch
Định Cư Nhân Đạo
Lịch Sử Qua Lời Kể
Mái Ấm Gia Đ́nh
Nhân Quyền
Nhân Vật Trong Tháng
Phát Triển Cộng Đồng
Quan Điểm
Sống Đẹp
Sức Khoẻ
Tài Chánh
Tị Nạn
Thế Hệ Trẻ
Thư Toà Soạn
Tin Cập Nhật
Tin Sinh Hoạt
Tin Trang Nhất
Tin Tức Thời Sự
Truyện Ngắn
TPP
Tuổi Hạc
Tù Nhân Lương Tâm
Tự Do Tôn Giáo
Văn Khố Thuyền Nhân
Xoá Bỏ Tra Tấn

Chức Năng Thông Dụng
· Đọc Theo Chủ Đề
· Đọc Theo Số Báo
· Ghi Danh vào Email List
· Quảng Bá Mạch Sống
· Top 15
· Ư Kiến Độc Giả
· Liên lạc ṭa soạn
· Gửi bài cho Mạch Sống
· Phiếu Đóng Góp
· Census 2010
· T́m kiếm

Ghi Danh Nhận Tin
Ghi Danh Nhận Bản Tin Mạch Sống
T́m Kiếm


Hit Counter
We received
23161280
page views since June 01, 2005
Thế nào là hoạt động xă hội dân sự?

Quan Điểm

Hoạt Động Xă Hội Dân Sự: Tâm T́nh và Chia Sẻ

Ts. Nguyễn Đ́nh Thắng

Ngày 5 tháng 7, 2014

Ngày càng nhiều đồng bào ở trong nước không chỉ nói đến mà c̣n dấn thân vào hoạt động xă hội dân sự v́ hiểu rằng xă hội dân sự chính là nền móng của dân chủ. Thiếu một xă hội dân sự vững chăi th́ không thể có dân chủ.

Và đây là ṿng luẩn quẩn mà những nhà hoạt động xă hội dân sự ở Việt Nam phải phá vỡ: Nếu không có môi trường dân chủ th́ xă hội dân sự không thể phát triển, và nếu không có một să hội dân sự phát triển th́ không thể có dân chủ. Đó là cái khó của người đi tiên phong, đ̣i hỏi hy sinh rất nhiều. Vạn sự khởi đầu nan là vậy.

Để làm nhẹ phần nào gánh nặng của những người tiên phong ấy, tôi xin chia sẻ các hiểu biết và kinh nghiệm tích luỹ qua 35 năm hoạt động xă hội dân sự ở Hoa Kỳ và, trong mức độ thấp hơn, ở một số quốc gia Á Châu. Ở cách một đại dương, chắc chắn tôi không thể nắm bắt được những việc xảy ra hàng ngày, những chi tiết tinh tế của từng t́nh huống địa phương. Nh́n từ xa, chắc chắn không thể thấy rơ từng thân cây, nhưng điểm lợi là thấy được cả cánh rừng. 

Điều mà tôi muốn chia sẻ là cách nh́n tổng thể về các nguyên tắc, các sách lược và các kỹ năng tuyệt đối cần thiết cho hoạt động xă hội dân sự ở bất kỳ nơi chốn nào. C̣n ứng dụng chúng cho từng hoàn cảnh địa phương th́ lại do chính người hoạt động phải tuỳ nghi ứng biến.

 

Tác giả tại buổi nhận giải thưởng của LEAP, tổ chức chuyên đào tạo lănh đạo xă hội dân sự, Los Angeles, ngày 26/07/2012



Trước hết, chúng ta cần hiểu thế nào là một tổ chức xă hội dân sự, viết tắt là CSO (civil society organization). Một CSO là một tổ chức phi chính phủ (non-governmental organization hay NGO) với mục đích thay đổi những qui tắc trong xă hội. Nó khác với những tổ chức NGO chỉ thuần tuư làm công tác bác ai, từ thiện. Tuy nhiên tất cả các tổ chức NGO có bề thế, dù mục tiêu là bác ái hay từ thiện, đều có một bộ phận đóng vai tṛ CSO.

Nói về bề thế, ít người Việt ở trong và ngoài nước h́nh dung được bề thế có thể đạt được của một tổ chức NGO hay CSO. Mỗi lần có dịp đưa những nhà tranh đấu ở trong nước đi thăm các tổ chức CSO ở Hoa Kỳ, tôi đều lưu tâm họ về quy củ và quy mô của các tổ chức ấy. Thực sự tôi không dám chắc mọi người đều hiểu, v́ khái niệm về CSO c̣n rất mới mẻ đối với người Việt.

Có lần tôi mời một nhóm người mới ở trong nước ra đến họp ở cơ sở trung ương của tổ chức công đoàn AFL-CIO ngay tại Washington DC. Trải rộng 4 mặt đường, cơ sở này đồ sộ ngang với Bộ Sức Khoẻ hay Bộ Giáo Dục Liên Bang. Không những thế, bộ phận hoạt động quốc tế của AFL-CIO, mang tên Trung Tâm Đoàn Kết (Solidarity Center), có trụ sở ở một building bên kia đường. Ở các tiểu bang và thành phố lớn đều có các văn pḥng chi nhánh của AFL-CIO hoạt động. Cơ ngơi ấy thể hiện tầm vóc của tổ chức xă hội dân sự đại diện cho quyền và lợi ích của trên 11 triệu công nhân thành viên này, với ngân sách hoạt động gần 200 triệu Mỹ kim một năm.

Ở Hoa Kỳ có nhiều tổ chức NGO và CSO c̣n lớn hơn nhiều. Khuynh hướng ở Hoa Kỳ là chính phủ ngày càng thu vén lại trong khi các tổ chức NGO ngày càng tăng về số lượng và tầm vóc. Hiện nay có khoảng 1.6 triệu tổ chức NGO với quy chế miễn thuế Liên Bang và mỗi năm có thêm khoảng 30 ngh́n NGO mới đăng kư với Liên Bang. Số tổ chức NGO chỉ đăng kư hoạt động với Tiểu Bang th́ nhiều hơn gấp bội. Các tổ chức NGO tham gia vào mọi lĩnh vực sinh hoạt xă hội. Chẳng hạn, trường đại học Stanford nổi tiếng Hoa Kỳ là một NGO trong lănh vực giáo dục. Mayo Clinic, một trong những bệnh viện nổi tiếng bậc nhất Hoa Kỳ, là một NGO trong lănh vực y khoa. Kaiser Permanente, hăng bảo hiểm sức khoẻ lớn vào bậc nhất Hoa Kỳ, cũng là một NGO.

Và không phải chỉ có Hoa Kỳ mới có những tổ chức NGO lớn. Ít ai ngờ rằng IKEA, hăng sản xuất và bán đồ nội thất lớn nhất hành tinh, là do một tổ chức bất vụ lợi ở Hoà Lan (INGKA Foundation) làm chủ, với ngân sách 23 tỉ Mỹ kim mỗi năm và tài sản dự trữ (của riêng INGKA Foundation, chưa tính kể tài sản của IKEA) là 36 tỉ Mỹ kim – ngang bằng với quỹ dự trữ quốc gia của nước Việt Nam.

Và cũng có những tổ chức NGO với hoạt động liên quốc gia. Chẳng hạn tổ chức YMCA (Thanh Sinh Công) có 96 ngh́n nhân viên; các nhân viên này phối hợp và hỗ trợ cho lực lượng 725 ngh́n t́nh nguyện viên hoạt động ở 119 quốc gia với ngân sách 6.24 tỉ Mỹ kim một năm.

Dĩ nhiên không phải tổ chức NGO nào cũng phải có bề thế to lớn . Có rất nhiều những tổ chức NGO nhỏ nhưng hoạt động rất hiệu quả và được sự trọng nể của quốc gia và thế giới, như là Amnesty International, Human Rights Watch, Freedom House, v.v. hoặc cực nhỏ như là Environmental Defender Law Center (tổ chức đă can thiệp cho Ts. Cù Huy Hà Vũ) và Freedom Now (tổ chức đă can thiệp cho LM Nguyễn Văn Lư, Đỗ Thị Minh Hạnh, Nguyễn Hoàng Quốc Hùng và Đoàn Huy Chương) chỉ có một hai nhân viên. Các tổ chức nhỏ này đă tạo được ảnh hưởng v́ biết kết lại với nhau để “góp gió thành băo” mỗi khi cần.

Tóm lại, muốn làm đúng vai tṛ kiểm soát và cân bằng đối với chính quyền, khu vực xă hội dân sự phải mạnh hơn và có ảnh hưởng vượt hơn chính quyền. Có hai cách để tạo sức mạnh và ảnh hưởng: phát triển tầm vóc và bề thế thật lớn, và phát triển hàng ngang thật đông để rồi nối kết lại với nhau. Mỗi phương cách tạo thế và lực đều đ̣i hỏi những nguyên tắc, những sách lược và những kỹ năng chuyên môn.

Chữa một bệnh nhân đ̣i hỏi phải học 7 đến 10 năm. Muốn thay đổi cả xă hội th́ không thể chỉ làm tuỳ tiện trong niềm tin duy ư chí và viển vông rằng có thiện chí, có nhiệt tâm là đủ. Những người hoạt động xă hội dân sự phải đổ công học hỏi rất nhiều. Hoạt động xă hội dân sự trong môi trường dân chủ đă khó; hoạt động xă hội dân sự dưới một chế độ độc tài th́ khó bội phần nên phải được trau dồi, đào tạo kỹ lưỡng hơn nữa.

Câu hỏi đặt ra cho chúng ta, gồm những nhà hoạt động xă hội dân sự ở trong nước và những người yểm trợ ở hải ngoại, là: Chúng ta có kế hoạch đào tạo cho nhau về những nguyên tắc, sách lược và kỹ năng cần thiết ấy không?

Tôi mong rằng những hiểu biết và kinh nghiệm của ḿnh, chắt lọc, sắp xếp và đóng gói cho phù hợp với hoàn cảnh ở trong nước, sẽ giúp ích cho những nhà hoạt động xă hội dân sự trong những bước đầu mày ṃ. Biết rằng đây là một đề tài khô khan, tôi chọn lối chia sẻ qua h́nh thức tâm t́nh, kể chuyện với những người quan tâm hay đang dấn thân cho nền dân chủ ở nước nhà. Thêm vào đó là ḷng quư mến và cảm giác như đă quen biết từ lâu mà tôi dành cho những người đồng chí hương ấy; cho nên tâm t́nh và chia sẻ là thích hợp.  

 

Bài liên quan:

Tổ Chức Xă Hội Dân Sự: Các Khác Biệt Bản Chất Với Đảng Chính Trị

http://machsong.org/modules.php?name=News&file=article&sid=2889

Muốn Dân Chủ, Phải Khai Dân Trí

http://machsong.org/modules.php?name=News&file=article&sid=2879

Công Đoàn phải thực sự bảo vệ quyền và lợi ích của công nhân

http://machsong.org/modules.php?name=News&file=article&sid=2877

Xă Hội Dân Sự Phải Độc Lập Với Các Đảng Chính Trị

http://machsong.org/modules.php?name=News&file=article&sid=2875

 

 



Note:
Posted on Saturday, July 05 @ 14:00:45 EDT by ngochuynh
 
Related Links
· More about Quan Điểm
· News by ngochuynh


Most read story about Quan Điểm:
Chúng Tôi Không Là Việt Kiều

Article Rating
Average Score: 5
Votes: 2


Please take a second and vote for this article:

Excellent
Very Good
Good
Regular
Bad

Options

 Printer Friendly Printer Friendly


Associated Topics

Quan Điểm


 
Copyright © 2005 by MachSong, Inc.
PHP-Nuke © 2004 by Francisco Burzi
Mach Song Online.
Publisher: Nguyen Dinh Thang