Mạch Sống Online
· Truyền Thông Mạch Sống
· Trang Nhà BPSOS
· Chống Nạn Buôn Người


Chuyên Mục

:: HĂY CỨU CỒN DẦU
:: Đ̉I TÀI SẢN
:: NGÀY VẬN ĐỘNG CHO VN

40 Năm Tị Nạn
An Toàn Lao Động
Bạo Hành Gia Đ́nh
Chống Nạn Buôn Người
Chủ Quyền Quốc Gia
Cứu Trợ Thiên Tai
Di Dân & Nhập Tịch
Định Cư Nhân Đạo
Lịch Sử Qua Lời Kể
Mái Ấm Gia Đ́nh
Nhân Quyền
Nhân Vật Trong Tháng
Phát Triển Cộng Đồng
Quan Điểm
Sống Đẹp
Sức Khoẻ
Tài Chánh
Tị Nạn
Thế Hệ Trẻ
Thư Toà Soạn
Tin Cập Nhật
Tin Sinh Hoạt
Tin Trang Nhất
Tin Tức Thời Sự
Truyện Ngắn
TPP
Tuổi Hạc
Tù Nhân Lương Tâm
Tự Do Tôn Giáo
Văn Khố Thuyền Nhân
Xoá Bỏ Tra Tấn

Chức Năng Thông Dụng
· Đọc Theo Chủ Đề
· Đọc Theo Số Báo
· Ghi Danh vào Email List
· Quảng Bá Mạch Sống
· Top 15
· Ư Kiến Độc Giả
· Liên lạc ṭa soạn
· Gửi bài cho Mạch Sống
· Phiếu Đóng Góp
· Census 2010
· T́m kiếm

Ghi Danh Nhận Tin
Ghi Danh Nhận Bản Tin Mạch Sống
T́m Kiếm


Hit Counter
We received
23197373
page views since June 01, 2005
MS82 - 05/09: Chung Cư Dành Cho Người Cao Niên - Phần 2

Phát Triển CĐ

Định Nguyên

Trong bài viết này, chúng tôi sẽ tŕnh bày tiếp về đề tài “Các Loại Chung Cư Dành Cho Người Cao Niên.” Bài viết trước đề cập đến 3 loại chung cư: a) loại 1 dành cho người c̣n khỏe, không cần phải được chăm sóc mỗi ngày; b) loại 2 dành cho người cần được chăm sóc mỗi ngày nhưng chưa đến độ phải toàn thời gian; và c) loại 3 dành cho người cần được chăm sóc nhiều, hầu như toàn thời v́ họ rất yếu hoặc bị lẫn nặng.

Hỏi: Bài viết trước đề cập đến 3 loại chung cư lăo. Dù cụ cao niên ở trong nhà riêng hoặc trong một chung cư lăo, con cái nên để cho các cụ tự lập phần nào tùy theo khả năng của mỗi cụ chứ không nên bắt các cụ để cho con cái làm hết, coi như cụ không c̣n khả năng tự lo tối thiểu. Có thể cho biết thêm chi tiết?

Đáp: Thống kê cho biết là 80% các cụ trên 65 tuổi vẫn khá tinh tường và mạnh khoẻ. Khoảng 20% các cụ không khoẻ hoặc tinh tường đủ để hoàn toàn tự lo, nhưng những cụ này vẫn c̣n tự lo được phần nào. Nếu con cái nghĩ rằng các cụ bây giờ yêu đuối như trẻ em hai, ba tuổi và không thể làm bất cứ việc ǵ trong nhà, cụ sẽ không vui, hoặc thành ra bị lệ thuộc một cách không cần thiết. Một khi chúng ta già đi, mắt, tai, vị giác, và trí nhớ sẽ kém, và có thể dễ cảm cúm hơn xưa. Tuy nhiên, khoa học có thể giúp loài người đối ứng một số triệu chứng bệnh già như giải phẫu để lột cờm ở mắt, máy nghe để giúp người bị lăng tai, in sách khổ chữ lớn để người mắt kém đọc, v.v. Một số cụ bị kém trí nhớ đă có sáng kiến dùng giấy bút để ghi những ǵ cần phải nhớ: đó cũng là một cách đối ứng với một trong những khó khăn của tuổi già. Khớp xương bị phong thấp nặng th́ bây giờ có phẫu thuật thay khớp xương. Nhờ những sáng kiến của người cao niên và những sáng chế của khoa học, người cao niên c̣n tham dự được vào khá nhiều sinh hoạt. Bởi vậy, khi cụ vẫn có thể làm được và muốn làm việc nhẹ trong nhà của cụ, con cái nên để cụ làm th́ tinh thần cụ sẽ sảng khoái và yêu đời hơn.



Hỏi: Khá nhiền người trung niên cũng sống với một cơ thể không hoàn hảo, thí dụ: họ bị dị ứng nặng, đau lưng kinh niên, nhức đầu v́ bệnh “thiên đầu thống”, v.v. Vậy người cao niên cũng có thể sống một đời sống gần như b́nh thường tuy cơ thể không c̣n hoàn hảo như lúc trẻ chứ?

Đáp: Đúng vậy. Trong quyển “Khi Cha Mẹ Già Yếu” (You and Your Aging Parents), bà Barbara Silverstone và bà Helen Kandel Hyman có cho một số thí dụ như sau. Sau một cơn bệnh hiểm nghèo hoặc một cái té nặng đến nỗi găy xương, có cụ b́nh phục và sống một cách gần b́nh thường v́ chịu khó uống thuốc, nghe theo lời bác sĩ căn dặn, và tham dự những lớp giúp người mới lành tập luyện gân cốt. Có cụ th́ bỏ cuộc v́ không c̣n đủ ư chí phục hồi lại khả năng. Có cụ để cho bệnh phong thấp giam ḿnh trong pḥng v́ cụ không c̣n nghị lực chống lại cái đau và đi đây đi đó. Trái lại, có cụ khác cũng bị phong thấp, nhưng tập thể dục để bớt đau nhức và tiếp tục đi chơi như xưa, tuy bây giờ cụ phải chống gậy và bước đi th́ chậm hơn trước rất nhiều.

Hỏi: Xin cho biết thêm chi tiết về cách chọn chung cư lăo?

Đáp: Theo tài liệu hướng dẫn của tờ Smart Money (Biết Cách Tiêu Tiền), có rất nhiều khác biệt giữa các chung cư lăo. Chúng ta phải đến tận nơi để duyệt xem chung cư có được hay không. Tuy đang khoẻ mạnh, người cao niên nên chọn chung cư có y tá pḥng khi cần. Ta nên xem khu khám bệnh có được giữ sạch sẽ và bệnh nhân được đối xử tử tế hay không. Nếu có mùi nước tiểu hoặc mùi hôi ǵ đó th́ đó là dấu hiệu nhân viên nơi ấy không chăm chỉ làm việc để giữ vệ sinh.

Hỏi: Trong bài viết lần trước có nói là các cụ nên ở trong chung cư lăo loại đa dạng v́ họ có cả 3 khu trong một trung tâm: khu cho người cao niên c̣n tự lo được, khu cho người cần được chăm sóc có giới hạn, và khu cho người cần được chăm sóc toàn thời gian v́ quá yếu hoặc bị lẫn nặng. Vậy ở chung cư lăo đa dạng này có tốn kém lắm không? Và nếu có th́ khoảng bao nhiêu tiền?

Đáp: Chung cư lăo đa dạng (continuing care community) tốn khoảng 3,000 đến 3,300 Mỹ Kim mỗi tháng dựa theo thống kê giá trung binh trên toàn quốc. Ở vùng giá hạ th́ tốn khoảng 2,800 Mỹ Kim và ở vùng mắc mỏ như California, ngoại ô Hoa Thịnh Đốn, Boston hoặc Nữu Ước th́ giá cao hơn và có thể lên đến gần 4,000 Mỹ Kim một tháng. Tiền đặt cọc khoảng 70,000 cho đến 130,000 Mỹ Kim. Khi người cao niên cần uống thuốc đều đặn, nhân viên sẽ theo dơi và cho uống đúng theo toa bác sĩ, giống như y tá lo cho bệnh nhân trong bệnh viện. Khi ḿnh không tỉnh táo hoặc quá mệt, dễ quên uống thuốc hoặc dễ lộn thuốc th́ rất nguy hiểm đến tính mạng nên cần những dịch vụ này. Nếu ḿnh ở chung cư lăo không có dịch vụ y tế kể trên th́ ḿnh sẽ phải thuê một hăng bên ngoài cung cấp dịch vụ này với giá hơn 100 Mỹ Kim mỗi tuần.

Hỏi: Chung cư lăo đa dạng có 3 thể chế chăm sóc người cao niên, từ ít tới nhiều. Giá trung b́nh mới liệt kê ở trên là giá trung b́nh bao gồm cả 3 thể chế chăm sóc. Nếu một chung cư lăo không có chương tŕnh chăm sóc toàn thời gian, mà chuyên về chăm sóc có giới hạn, th́ giá cả thế nào?

Đáp: Thống kê cho biết là loại chung cư lăo có chăm sóc giới hạn khoảng 2,900 Mỹ Kim một tháng. Họ bao những thứ sau đây: 3 bữa ăn mỗi ngày, giặt quần áo và chăn mền cho các cụ, chở các cụ đi chợ và mua sắm, và nhắc các cụ uống thuốc theo toa bác sĩ. Nếu cần thêm dịch vụ tắm rửa và thay quần áo, họ sẽ đ̣i cụ thêm tiền. Chung cư lăo có chăm sóc toàn thời gian khoảng 6,400 Mỹ Kim một tháng v́ cần có nhiều nhân viên hơn để phục vụ các cụ.

Hỏi: Nếu ở chung cư lăo không đa dạng, thí dụ như chung cư chuyên về chăm sóc người cao niên giới hạn, th́ sau một vài năm, có thể cụ cần chăm sóc nhiều hơn và phải dọn đến chung cư lăo có chăm sóc toàn thời. Gia đ́nh của cụ nên chuẩn bị những ǵ và phải làm sao?

Đáp: Đại diện của một số chung cư lăo chăm sóc có giới hạn đôi khi giải thích không rơ ràng cho gia đ́nh của cụ cao niên, làm cho thân nhân tưởng là có thể để cụ ở đó nhiều năm. Lắm khi chỉ vài ba năm sau, họ yêu cầu gia đ́nh chuyển cụ đi một chung cư lăo có chăm sóc toàn thời gian v́ bệnh t́nh của cụ nặng hơn và họ không thể phục vụ được nữa.

Hỏi: Như vậy cũng khá rắc rối cho cụ và thân nhân. Để bớt phiền toái về sau, người cao niên và con cái có nên điều tra thêm về mỗi chung cư trước khi nộp đơn xin vô không?

Đáp: Biết càng nhiều thông tin về những chung cư lăo này càng tốt và tránh được rất nhiều phiền toái sau này. Cụ và thân nhân có thể đến một chung cư lăo để ăn thử một bữa coi đầu bếp nấu ăn ra sao. Ngoài ra ta có thể hỏi các cụ đang ở chung cư lăo đó xem họ nghĩ ǵ về chung cư họ đang ở. Thân nhân có thể hỏi ban quản trị chung cư lăo là có mấy nhân viên làm ca đêm bởi v́ nếu chỉ có 1 nhân viên làm đêm mà có đến mấy trăm cụ ở trong chung cư th́ không đủ lo cho an ninh và nhu cầu bất ngờ ban đêm của người cao niên. Ngoài ra, chính phủ tiểu bang có danh sách các chung cư lăo vi phạm điều lệ vệ sinh và an toàn của tiểu bang. Ta có thể nghiên cứu danh sách đó. Nếu chung cư tương đối vi phạm ít hơn trung b́nh th́ có thể chấp nhận được bởi v́ không có nơi nào hoàn hảo cả. Sau khi chọn được chung cư lăo hợp ư, gia đ́nh của cụ nên thuê một luật sư chuyên về luật cao niên để duyệt lại hợp đồng của chung cư trước khi kư tên. Chỉ mất $400 hoặc $500 cho luật sư mà tránh được nhiều phiền phức và tốn kém lớn lao sau này.

Hỏi: Có khá nhiều loại chung cư lăo với nhiều loại dịch vụ khác nhau. Hợp đồng thuê chung cư lăo chắc phức tạp hơn là hợp đồng thuê nhà b́nh thường?

Đáp: Đúng thế. Bất cứ hợp đồng nào cũng có nhiều điều khoản mà ta phải am hiểu trước khi kư tên. Thí dụ thứ nhất: họ có tăng tiền mỗi năm v́ vật giá leo thang không. Thí dụ thứ hai: sau khi kư hợp đồng và vô ở một thời gian, cụ thấy không vừa ư và muốn dọn ra khỏi chung cư, th́ sẽ bị phạt bao nhiêu tiền? Họ có thể phạt gần hết khoảng tiền đặt cọc lớn lao ($70,000 - $130,000). Thí dụ thứ ba: nếu cụ qua đời trước khi hợp đồng hết hạn, th́ họ sẽ hoàn lại bao nhiêu tiền cho gia đ́nh?

Hỏi: Như ông cảnh giác lúc năy, gia đ́nh của cụ cao niên nên thuê luật sư chuyên môn về luật cao niên để xét kỹ hợp đồng trước khi gia đ́nh và cụ kư tên. Nếu hợp đồng cho phép điều đ́nh, th́ luật sư chuyên môn có thể giúp gia đ́nh điều đ́nh để thay đổi một số điều khoản để giảm bớt tiền phạt nếu sau này có ǵ trục trặc. Giá cả mỗi địa phương một khác tùy theo nơi ḿnh ở. Vậy c̣n yếu tố nào khác gây ra sự khác biệt về nguyệt phí của mỗi chung cư lăo không?

Đáp: Có chứ. Thí dụ: Chung Cư Lăo A có tỉ số 8 cụ cao niên cho mỗi nhân viên. Họ có thể đ̣i 3,200 Mỹ Kim một tháng. Chung Cư Lăo B có tỉ số 20 cụ cao niên cho mỗi nhân viên. Họ có thể đ̣i $2,000 một tháng. Chung Cư B rẻ hơn. Nhưng càng ít nhân viên th́ các cụ càng ít được chăm sóc và vệ sinh càng kém hơn. Khi cụ yếu đến độ phải có nhân viên đút đồ ăn cho cụ, th́ cụ ít khi được cho ăn no nếu chung cư thiếu nhân viên phục dịch về vấn đề này.

Hỏi: Có khi nào hai chung cư có đầy đủ nhân viên như nhau, nhưng phẩm chất chênh lệch không?

Đáp: Ta nên đặt câu hỏi là nhân viên của chung cư lăo có chăm chỉ và được huấn luyện kỹ lưỡng không? Yếu tố này quan trọng lắm. Người điều hành của chung cư phải có lương tâm và mẫn cán th́ nhân viên mới được đào tạo đầy đủ và chịu phục vụ các cụ cho đàng hoàng. Nếu nhân viên không được đào tạo đầy đủ th́ không có khả năng lo cho các cụ chút nào.

Hỏi: Đúng vậy. Nhưng nói chung, các vị cao niên mỗi năm một yếu thêm và các giác quan cũng bớt bén nhạy. Bởi vậy các cụ càng ngày càng bớt giao du và đi chơi v́ sức khoẻ kém, mắt yếu, tai nghe không rơ, v.v. Chúng ta có thể làm ǵ để giúp cho các cụ đỡ buồn trong khi các cụ cảm thấy như là tuổi già làm các cụ bị mất mát nhiều thứ?

Đáp: Tuổi già làm cho thế giới của ḿnh mỗi ngày một thu hẹp lại, dần dần thu nhỏ chỉ bằng khu xóm của ḿnh khi ḿnh không c̣n khả năng đi thăm thân nhân và bạn bè ở cách ḿnh mấy cây số. Sau đó, thế giới của ḿnh thu nhỏ hơn nữa, bằng cái nhà của ḿnh khi ḿnh không c̣n khả năng ra khỏi nhà, và sau cùng bằng pḥng ngủ của ḿnh khi ḿnh bị liệt giường. Chúng ta hầu hết ai cũng sẽ qua những giai đoạn này. Tuy nhiên, một số cụ chịu đựng được nhiều hơn một số cụ khác, có thể nhờ sức mạnh tinh thần trời cho, và t́nh gia đ́nh thắm thiết và liên hệ mật thiết với con cháu và cộng đồng. Có những cụ nghĩ là các mất mát của tuổi già là lẽ tự nhiên và không cảm thấy buồn khổ lắm. Nói chung, nếu cụ có vẻ không chịu nổi những mất mát của tuổi già, th́ con cháu, anh chị em, và bạn bè nên ân cần thăm hỏi để mang lại chút vui cho cụ.

Hỏi: Khi cụ bà hoặc cụ ông bị tuổi già và bệnh tật làm sinh hoạt bị giới hạn hơn trước, người phối ngẫu của cụ có bị ảnh hưởng ǵ hay không?

Đáp: Hai tác giả Silverstone và Hyman cho biết là đa số những cặp vợ chồng cao niên lâm vào t́nh trạng sau đây: khi một cụ phải nằm nhà v́ yếu, sinh hoạt của cụ kia cũng bị giới hạn v́ phải ở nhà để theo dơi sức khoẻ của người phối ngẫu. Tuổi già và bệnh tật của một cụ sẽ làm cho cả hai cụ bị mất mát giống nhau. Lúc đó bạn bè, láng giềng, và con cháu của các cụ nên dành thời giờ đến thăm các cụ.

Hỏi: Sau khi cụ về hưu, thu nhập của cụ giảm đi và bảo hiểm sức khoẻ Medicare không trả nhiều tiền thuốc như bảo hiểm sức khoẻ của hăng cho khi cụ c̣n đi làm. Cụ lại phải đi bác sĩ, bệnh viện và mua thuốc nhiều gấp bội so với tuổi trung niên. Đây có phải là một khó khăn lớn mà các cụ thường gặp phải hay không?

Đáp: Đây là một vấn đề rất quan trọng v́ nó liên quan đến thu nhập của người cao niên. Lúc này, con cái có tiền nên vui vẻ tặng cha mẹ ḿnh tiền để hai cụ sống thoải mái hơn là điều tốt và lư tưởng. Tuy nhiên một số cụ cảm thấy là ḿnh không c̣n là người hoàn toàn hữu dụng so với lúc trước, khi các cụ c̣n khả năng giúp con cháu và xă hội thay v́ nhận sự giúp đỡ của họ. Khả năng tự lo liệu bị giảm thiểu, thu nhập và khả năng giúp đỡ người khác bị giảm thiểu, và sinh hoạt cộng đồng cũng bị giảm thiểu. Nhưng ít ra vị cao niên chủ hộ vẫn c̣n là một chủ hộ thực sự. Đến một lúc nào đó, biểu tượng cuối cùng của vai tṛ người chủ hộ, tức là ḿnh ở trong nhà riêng của ḿnh, cũng mất đi khi cụ phải vào chung cư lăo. Một số trong các cụ cao niên bị vấn đề tâm lư v́ những lư do kể trên. Tuy nhiên, một số cụ khác th́ hoàng toàn không bị ảnh hưởng về vấn đề tâm lư này. Dầu sao đi nữa, con cháu nên thông cảm nếu tính t́nh của cha mẹ hoặc ông bà của ḿnh thay đổi phần nào khi tuổi đă cao, nhất là sau khi sức khoẻ hoặc trí nhớ bị suy giảm nhiều.
(Xin xem tiếp Phần 3 của số báo tới.)

[Nguyệt San Mạch Sống thuộc hệ thống truyền thông của Uỷ Ban Cứu Người Vượt Biển: http://www.machsong.org.]

Posted on Monday, April 20 @ 14:29:09 EDT by ngochuynh
 
Related Links
· More about Phát Triển CĐ
· News by ngochuynh


Most read story about Phát Triển CĐ:
Dùng sở trường và ưu thế

Article Rating
Average Score: 0
Votes: 0

Please take a second and vote for this article:

Excellent
Very Good
Good
Regular
Bad

Options

 Printer Friendly Printer Friendly

 
Copyright © 2005 by MachSong, Inc.
PHP-Nuke © 2004 by Francisco Burzi
Mach Song Online.
Publisher: Nguyen Dinh Thang