Mạch Sống Online
· Truyền Thông Mạch Sống
· Trang Nhà BPSOS
· Chống Nạn Buôn Người


Chuyên Mục

:: HĂY CỨU CỒN DẦU
:: Đ̉I TÀI SẢN
:: NGÀY VẬN ĐỘNG CHO VN

40 Năm Tị Nạn
An Toàn Lao Động
Bạo Hành Gia Đ́nh
Chống Nạn Buôn Người
Chủ Quyền Quốc Gia
Cứu Trợ Thiên Tai
Di Dân & Nhập Tịch
Định Cư Nhân Đạo
Lịch Sử Qua Lời Kể
Mái Ấm Gia Đ́nh
Nhân Quyền
Nhân Vật Trong Tháng
Phát Triển Cộng Đồng
Quan Điểm
Sống Đẹp
Sức Khoẻ
Tài Chánh
Tị Nạn
Thế Hệ Trẻ
Thư Toà Soạn
Tin Cập Nhật
Tin Sinh Hoạt
Tin Trang Nhất
Tin Tức Thời Sự
Truyện Ngắn
TPP
Tuổi Hạc
Tù Nhân Lương Tâm
Tự Do Tôn Giáo
Văn Khố Thuyền Nhân
Xoá Bỏ Tra Tấn

Chức Năng Thông Dụng
· Đọc Theo Chủ Đề
· Đọc Theo Số Báo
· Ghi Danh vào Email List
· Quảng Bá Mạch Sống
· Top 15
· Ư Kiến Độc Giả
· Liên lạc ṭa soạn
· Gửi bài cho Mạch Sống
· Phiếu Đóng Góp
· Census 2010
· T́m kiếm

Ghi Danh Nhận Tin
Ghi Danh Nhận Bản Tin Mạch Sống
T́m Kiếm


Hit Counter
We received
20106959
page views since June 01, 2005
MS125 - 12/12: Ngộ Độc với Ch́

Sức Khoẻ

Bác sĩ Nguyễn Ư-Đức

Trong mấy năm qua, hàng chục triệu đồ chơi dành cho trẻ em sản xuất từ Trung quốc đă bị Cơ quan An toàn Tiêu thụ Hoa Kỳ ra lệnh thu hồi v́ vi phạm tiêu chuẩn an toàn, có thể gây rủi ro sức khỏe cho các em. Các đồ chơi này được hào nhoáng làm đẹp bề ngoài với sơn có hàm lượng ch́ quá cao. Nhà nhập cảng tỏ vẻ rất bất măn với việc làm cẩu thả và không đúng yêu cầu của các công ty sản xuất. Khoảng 75% đồ chơi của trẻ em trên thị trường Hoa kỳ do Trung Hoa thực hiện. Các đồ chơi này gồm có dây chuyền cổ, ṿng tay, bông tai, nhẫn, trống nhỏ, phấn viết, xe và đường rầy xe lửa, đồ chơi bắng nhựa…



Theo tiêu chuẩn Hoa Kỳ, các sản phẩm có quá .06% ch́ đều bị thu hồi.
Giới sản xuất biện hộ, nói lỗi là tại quư vị không chịu thanh tra kiểm soát kỹ càng các món hàng trước khi đưa ra thị trường. Ngoài ra, quư vị đặt mua đồ chơi với giá quá rẻ th́ làm sao chúng tôi sử dụng nguyên liệu tốt được. Sơn không ch́ đắt gấp ba lần sơn pha ch́. Tiền nào của nấy mà.

Sơn pha ch́ để có độ bóng được dùng rất phổ biến cho tới thập niên 1960, giảm dần tới thập niên 1970 và hầu như không được phép dùng từ năm 1978. Nhờ đó, theo Cơ quan Kiểm soát Bệnh Tật Hoa Kỳ (CDC), vào năm 1978 có khoảng 13.5 triệu trẻ em ở Hoa Kỳ có hàm lượng ch́ trong máu rất cao, trên 10µg/dl. Tới năm 2002, con số này giảm xuống c̣n 310.000 em sau khi có các kiểm soát, biện pháp giới hạn dùng ch́ trong vài ngành kỹ nghệ.

Trước nhiều áp lực, ngày 11 tháng 9 năm 2007, Trung quốc đă kư bản cam kết, cấm không cho dùng sơn có ch́ với các đồ chơi trẻ em nhập cảng vào Hoa Kỳ. Thực là điều vạn hạnh, v́ sức khỏe con em nơi đây được bảo vệ quá chu đáo.

Ch́ là ǵ

Ch́ là một kim loại nặng màu xám xanh có nhiều trong vỏ trái đất. Khi gặp không khí và nước, một lớp hợp kim được tạo ra, bao che ch́ khỏi bị gỉ sét, ăn ṃn.

Ch́ hiện diện tự nhiên trong môi trường và nhất là qua sự sử dụng ch́ trong kỹ nghệ. Ch́ có nhiều trong các loại ống dẫn nước hoặc hơi đốt, quả cân, đạn dược, bao dây cáp, chế tạo b́nh điện xe hơi, chất mầu trong sơn, thuốc nhuộm, men bóng đồ gốm. Đă có thời kỳ, xăng dầu được pha thêm ch́ để tăng hiệu năng và phẩm chất. Tuy nhiên, từ tháng 1 năm 1996, Hoa Kỳ đă cấm pha thêm ch́ vào xăng chạy xe hơi, ngoại trừ xăng dùng cho máy bay và các xe không lưu hành trên trục lộ giao thông. Một số quốc gia đang phát triển vẫn tiếp tục pha ch́ trong xăng. Khi vào môi trường, các phân tử ch́ lan tỏa rất xa trong không khí. Mưa làm ch́ rớt xuống mặt đất và nước.

Nguồn gốc ngộ độc ch́

Nguồn gốc đưa tới nhiễm độc ch́ gồm có:

- Sơn nhà. Tại Hoa Kỳ, đa số nhà xây cất trước năm 1978 đều dùng sơn pha ch́, nhưng sau đó, chính quyền liên bang đă cấm dùng. Hiện nay, vẫn c̣n khoảng 38 triệu căn nhà được sơn với sơn pha ch́. Ch́ bám ở tường, trần nhà, sàn nhà, khuôn cửa của các ngôi nhà cũ này. Nếu lớp sơn bị tróc, ch́ rơi ra ngoài và gây ngộ độc, nhất là khi trẻ em chơi dưới đất, vô t́nh ăn phải. Theo luật của liên bang, người bán nhà phải cho người mua biết nếu có dư sản ch́ trên kiến trúc hay không.

- Đất chung quanh nhà nhiễm ch́ từ các lớp sơn cũ

- Bụi bậm trong nhà có ch́ từ sơn tường cũ hoặc đất theo giầy dép mang vào nhà.

- Ch́ trong nước nếu dùng ống dẫn nước bằng kim loại có chất ch́. Từ thập niên 1980, Hoa kỳ đă cấm sử dụng ống nước có ch́ và hàn ch́ trong hệ thống dẫn nước công cộng. Các ống kim loại hàn bằng ch́ có thể nhả các phân tử ch́ vào nước.

- Ch́ có nhiều trong đất, nhất là gần trục lộ giao thông, nhà xây cất từ lâu, vườn hoang, hầm mỏ, khu kỹ nghệ, khu chứa rác, ḷ đốt. Làm việc hoặc sinh sống ở gần các khu vực này có thể bị nhiễm ch́ qua nước uống, thực phẩm, không khí.

- Công nhân làm việc trong kỹ nghệ luyện ch́, làm dụng cụ bằng nhựa plastic, hàn cắt thép, làm b́nh điện xe tự động, kỹ nghệ đồ gốm, đập phá nhà cũ, tu bổ b́nh tản nhiệt xe hơi… đều dễ dàng nhiễm ch́.

- Ch́ trong xăng xe hơi. Đây là nguồn ch́ khá lớn phát ra từ ống khói xe. May mắn là từ năm 1980, Hoa Kỳ đă dần dần loại bỏ ch́ ra khỏi xăng dầu.

- Đồ chơi trẻ em, xích đu hoặc bàn ghế cũ quét với sơn có nhiều ch́.

- Thực phẩm nước uống đựng trong bát đĩa, b́nh chứa phủ men bóng.

- Rau, trái cây đôi khi có bụi ch́ bám vào, nên cần được rửa sạch trước khi ăn.

- Rượu whisky sản xuất lậu với máy chưng cất hàn bằng ch́ cũng có thể có ch́.

- Thuốc lá nhả ra một lượng ch́ đáng kể.

- Hộp kim loại hàn bằng ch́ để đựng thực phẩm.

- Trong một vài mỹ phẩm (Kohl) hoặc thuốc nhuộm tóc, keo xịt tóc sản xuất từ các quốc gia Đông Nam Á châu, Ấn Độ có hàm lượng ch́ khá cao. Tại Việt Nam, ngộ độc ch́ là vấn đề thường thấy và gây ra nhiều ảnh hưởng xấu cho sức khỏe mọi người. Tuy nhiên, dường như dân chúng chưa ư thức được sự hiện diện và nguy hại của rủi ro này, v́ thiếu hướng dẫn cũng như v́ môi trường nơi đây c̣n quá ô nhiễm với mọi tác nhân gây bệnh.

Ngoài các nguồn ch́ kể trên, ch́ c̣n đến từ thực phẩm thực vật như rau muống, rau rút, cần nước, ngó sen… được trồng ở nơi có nguồn chất thải kỹ nghệ chứa nhiều kim loại như ch́, kẽm.

Các loại b́nh thiếc chứa nước, chưng cất và đựng rượu có hàm lượng ch́ khá cao.

Khói thuốc lá cũng có nhiều ch́, mà bà con ḿnh tiêu thụ thuốc lá có hạng trên thế giới.

Ở vùng nông thôn, các em chơi bi làm các viên bi tṛn bằng ch́, đánh đáo với các cục ch́ dẹp, đúc ch́ làm vật nặng kéo dây câu cá hoặc phụ việc tại các cơ sở làm b́nh điện xe hơi, sửa xe… thường xuyên tiếp cận với ch́.

Các loại đồ chơi ngoài vườn làm bằng kim loại hàn ch́ rồi sơn với nước sơn pha ch́, các bàn ghế nhỏ cho trẻ em chơi làm bằng nhựa phủ mầu sơn ch́.

Hàng ngày, trên các trục giao thông đô thị, xe cộ tắc nghẽn, khói xăng dầu thả ra rất nhiều bụi, khói ch́ vào khách qua đường, ngồi xe…

Mực viết cũng có ch́, rồi lại c̣n bút ch́, đồ sứ như chén đĩa ly tách mẫu mă đẹp vẽ nhiều mầu sắc rực rỡ với chất mầu có nhiều ch́ phụ gia. Khi tiếp xúc với thức ăn nóng, thức ăn có chất acit như dưa chua, nước hoa quả, sữa, rượu bia, ch́ trong bột mầu sẽ thôi ra. Nh́n đâu cũng thấy ch́….

Ch́ vào cơ thể bằng cách nào

Ch́ nhiễm vào cơ thể qua:

- Qua đường hô hấp, khi bụi bặm và không khí theo hơi thở vào phổi rồi mau chóng chuyển sang máu.

- Qua ăn uống thực phẩm có ch́ hoặc tay dính ch́ đưa lên miệng trong khi làm việc. Hàm lượng ch́ hấp thụ vào máu tùy theo tuổi và tùy theo lượng thực phẩm trong dạ dày. Khi ăn no, chỉ có 6% ch́ chuyển sang máu, c̣n lúc đói bụng th́ có tới 60% ch́ vào máu. Với cùng số lượng ch́ ăn vào, trẻ em hấp thụ sang máu nhiều hơn người lớn.

- Qua lớp da, tuy ít khi xẩy ra, đặc biệt là khi da bị trầy trụa, thương tích.

- Từ máu, ch́ chuyển vào các cơ quan như gan, thận, năo, lá lách, cơ bắp, tim…

Sau vài tuần lễ, đa số ch́ xâm nhập xương và răng và ở đó cả vài chục năm. Phần c̣n lại theo nước tiểu thải ra ngoài. Nếu thường xuyên tiếp cận với ch́, hàm lượng ch́ trong cơ thể sẽ tích tụ mỗi ngày một nhiều.

Ảnh hưởng của ch́ với sức khỏe

Dấu hiệu của ngộ độc ch́ thường thường xuất hiện rất âm thầm, khó mà sớm phát giác. Chỉ khi nào ch́ tích tụ tới mức độ cao, bệnh mới rơ rệt nhưng các triệu chứng cũng không có ǵ đặc biệt.

Ở trẻ em, nhiễm độc cấp tính khiến cho các em trở nên cáu kỉnh, kém tập trung, ói mửa, dáng đi không vững, lên cơn kinh phong. Trường hợp măn tính, các em có dấu hiệu chậm trí, hay gây gổ, lên kinh thường xuyên, đau bụng, thiếu máu, suy nhược cơ bắp, suy thận, đôi khi có thể đưa tới tử vong.
Thường thường, trẻ em bị tác hại của ch́ trầm trọng hơn ở người trưởng thành, đặc biệt là dưới 6 tuổi v́ hệ thần kinh c̣n non yếu và khả năng thải độc chất của cơ thể chưa hoàn chỉnh. Một số em có thể bị nhiễm ngay từ khi c̣n ở trong ḷng mẹ hoặc bú sữa mẹ có hàm lượng ch́ cao. Tới khi lớn, các em tiêu thụ thực phẩm có ch́, nuốt ch́ lẫn trong đất, bụi khi ḅ chơi trên mặt đất hoặc ăn các mảnh vụn sơn tường nhà cũ.

Khi ngộ độc ch́, người lớn hay than phiền đau tê ở đầu ngón chân, tay; bắp thịt mỏi yếu; nhức đầu, đau bụng, tăng huyết áp, thiếu máu, giảm trí nhớ, thay đổi tâm trạng, xảy thai, kém sản xuất tinh trùng… Lâu ngày, bệnh trở thành măn tính, đưa tới suy thận, tổn thương thần kinh ngoại vi, giảm chức năng năo bộ.

Chẩn đoán

Thử máu là phương thức hữu hiệu để đo mức độ ch́ trong máu. Chỉ cần lấy một chút xíu máu ở tĩnh mạch hoặc đầu ngón tay là đủ.
Mức độ không an toàn của ch́ trong máu là từ 10mcg/dl trở lên.

Điều trị

Điều tiên quyết trong chữa trị ngộ độc ch́ là phải chấm dứt tiếp cận với nguồn phát sinh ra kim loại này để giảm nồng độ ch́ trong máu. Ngộ độc trầm trọng được điều trị với một loại thuốc đặc biệt mà khi vào cơ thể, thuốc sẽ bám vào ch́ để thải ra ngoài theo nước tiểu.

Pḥng ngừa ngộ độc ch́

Sau đây là mấy biện pháp để giảm thiểu và bảo vệ với ngộ độc ch́:

1. Nhờ một chuyên viên hóa chất kiểm soát coi căn nhà ḿnh đang ở có tàn dư ch́ hay không, đặc biệt nếu là nhà xây cất trước năm 1978.

2. Nếu sinh sống tại vùng có rủi do ngộ độc ch́, nên áp dụng các phương thức pḥng tránh như sau:

- Rửa tay trước khi ăn và trước khi đi ngủ, đặc biệt là với trẻ em chơi dưới đất.

- Thường xuyên lau sạch sàn nhà, bàn ghế với khăn ướt

- Đừng cho con trẻ chơi gần trục lộ giao thông, cầu cống

- Ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, đặc biệt là nhiều sắt và calci, để giảm thiểu sự hấp thụ của ch́ từ bao tử vào máu.

- Nếu trong nhà có hệ thống ống dẫn nước bằng ch́, hăy để nước chẩy tự do từ 30-60 giây trước khi dùng để loại các vẩn ch́. Nên uống nước lạnh từ ống, v́ nước nóng hấp thụ ch́ nhiều hơn, nhất là không nên dùng nước nóng trong ṿi nước để pha sữa cho trẻ em.

Ta có thể hỏi cơ quan y tế tại địa phương hoặc công ty cung cấp nước để coi xem có thể thử nghiệm ch́ trong nước. Trong nước, ch́ không cho mùi vị hoặc mầu sắc nên khó biết.

- Tắm rửa, thay quần áo, dày dép trước khi về nhà, nếu làm việc nơi có ch́.

3. Tu sửa nhà cũ có sơn pha ch́:

- Mang thiết bị và mặc quần áo bảo vệ trong khi làm việc.

- Không ăn uống nơi nghi có ch́

- Dùng giấy nhám đặc biệt để loại bỏ sơn có ch́ trên tường hoặc cửa.

Kết luận

Tiếp cận ngắn hạn với sơn có pha một số lượng rất nhỏ ch́ ít khi đưa đến ngộ độc. Tuy nhiên nếu tiếp cận lâu ngày dù rằng ít một, e rằng sẽ có nhiều nguy hại, đặc biệt là với trẻ em.

Đồ chơi trẻ em nhập cảng từ Trung quốc bị thu hồi trong thời gian vừa qua không đáp ứng đ̣i hỏi an toàn của Hoa Kỳ, v́ được làm đẹp với loại sơn pha ch́ quá cao. Do đó xin các bậc phụ huynh vứt bỏ ngay các đồ chơi này. Nếu các em đă chơi với chúng từ lâu ngày, nên hỏi ư kiến bác sĩ gia đ́nh coi có cần thử mức độ ch́ trong máu các em.

Posted on Monday, January 07 @ 17:56:27 EST by ngochuynh
 
Related Links
· More about Sức Khoẻ
· News by ngochuynh


Most read story about Sức Khoẻ:
Huyết Trắng và Viêm Âm Đạo

Article Rating
Average Score: 0
Votes: 0

Please take a second and vote for this article:

Excellent
Very Good
Good
Regular
Bad

Options

 Printer Friendly Printer Friendly


Associated Topics

Sức Khoẻ


 
Copyright © 2005 by MachSong, Inc.
PHP-Nuke © 2004 by Francisco Burzi
Mach Song Online.
Publisher: Nguyen Dinh Thang